Tłumaczenie poświadczone: jak opisać pieczęcie, podpisy i nieczytelne fragmenty?
Jak prawidłowo opisać pieczęcie, podpisy i nieczytelne fragmenty w tłumaczeniu poświadczonym? Sprawdź, co powinna zawierać formuła poświadczająca i jak wiernie oddać ważne cechy dokumentu.
Marta Mamet-Michalkiewicz
9/23/20263 min read
Tłumaczenie poświadczone: jak opisać pieczęcie, podpisy i nieczytelne fragmenty?
Tłumaczenie poświadczone to nie tylko przekład treści dokumentu. Czytelnik powinien wiedzieć również, z jakiego materiału wykonano tłumaczenie i jakie elementy znajdowały się na dokumencie: pieczęcie, podpisy, odręczne dopiski czy fragmenty, których nie dało się odczytać.
Nie oznacza to, że trzeba graficznie odtworzyć oryginał strona po stronie. Trzeba natomiast rzetelnie przekazać jego treść i istotne cechy — bez dopowiadania informacji, których w dokumencie nie ma.
Co potwierdza tłumacz przysięgły?
Tłumacz poświadcza zgodność wykonanego tłumaczenia z okazanym dokumentem. Nie potwierdza tym samym autentyczności dokumentu źródłowego ani prawdziwości informacji w nim zawartych.
Dlatego znaczenie ma dokładne określenie, z jakiego materiału wykonano tłumaczenie. Ustawa wymaga podania numeru w repertorium oraz wskazania, czy tłumaczenie sporządzono z oryginału, tłumaczenia czy odpisu, a także czy materiał został już poświadczony i przez kogo. W papierowym tłumaczeniu tłumacz używa swojej pieczęci; tłumaczenie elektroniczne może być poświadczone kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Zasady te określa ustawa o zawodzie tłumacza przysięgłego.
Sama formuła poświadczająca może mieć różne brzmienie, ale powinna jasno informować o podstawie tłumaczenia oraz jego poświadczeniu. W praktyce zawiera też zwykle miejsce i datę, podpis tłumacza oraz odcisk pieczęci.
Pieczęcie, podpisy i odręczne adnotacje
Pieczęć jest częścią dokumentu i nie należy jej pomijać tylko dlatego, że nie stanowi głównego tekstu. Jeśli zawiera czytelny napis, należy oddać jego treść w języku tłumaczenia. Warto też zaznaczyć, że jest to pieczęć, a w razie potrzeby opisać jej widoczne cechy, na przykład kształt lub umiejscowienie.
Podobnie postępuje się z podpisami i odręcznymi wpisami. Czytelne dopiski należy przetłumaczyć. Sam podpis można odnotować, na przykład, jako „[podpis]”. Jeśli nie da się go odczytać, należy to zaznaczyć zamiast zgadywać, kto go złożył.
Uwagi tłumacza często zapisuje się w nawiasach kwadratowych. To czytelna konwencja, która pozwala odróżnić opis tłumacza od treści dokumentu. Ważne, by stosować ją konsekwentnie, a uwagi formułować w języku tłumaczenia.
Co zrobić z tekstem nieczytelnym lub zasłoniętym?
Jeśli fragmentu nie można odczytać, tłumacz nie powinien odtwarzać jego treści na podstawie domysłów ani kontekstu. Może zaznaczyć, że tekst jest nieczytelny. Gdy pieczęć lub podpis jest nieczytelny, warto opisać właśnie ten element, zamiast ogólnie oznaczać całą stronę jako nieczytelną.
Czasem tłumacz otrzymuje tylko część dokumentu — na przykład skan z zasłoniętym fragmentem albo jedną stronę wielostronicowego pisma. W takiej sytuacji przekłada udostępniony materiał i nie rekonstruuje brakującej treści. Jeśli ograniczenie wpływa na rozumienie dokumentu, należy je jasno zaznaczyć.
Opis powinien być rzeczowy. Informacja „fragment zasłonięty” mówi odbiorcy więcej niż próba odgadnięcia, co mogło się pod nim znajdować.
Układ dokumentu też niesie informacje
Nagłówki, tabele, numeracja, podział na strony i rozmieszczenie podpisów mogą wpływać na sposób odczytywania dokumentu. Tłumaczenie nie musi wyglądać identycznie jak oryginał, ale powinno zachowywać jego strukturę logiczną.
W tabeli trzeba zadbać o to, by było jasne, która wartość należy do którego nagłówka. W piśmie procesowym warto zachować podział na części, punkty i załączniki. Jeśli na dokumencie występują pieczęcie, podpisy, skreślenia lub dopiski, pominięcie ich może zmienić obraz materiału, który otrzyma odbiorca.
Daty, liczby, skróty i nazwy własne
Przy tłumaczeniu dokumentów urzędowych szczególną uwagę wymagają daty, numery spraw, kwoty, waluty, nazwiska, nazwy instytucji i skróty. Trzeba je sprawdzać uważnie, bo drobna pomyłka może zmienić znaczenie całego dokumentu.
Nie należy też bez wyraźnej potrzeby przeliczać kwot ani zmieniać danych źródłowych. Datę warto zapisać w sposób czytelny dla odbiorcy i unikać formatów, które można odczytać na więcej niż jeden sposób.
Krótka lista kontrolna
Przed oddaniem tłumaczenia warto sprawdzić:
czy formuła poświadczająca zawiera numer repertorium i informację o podstawie tłumaczenia;
czy zaznaczono pieczęcie, podpisy, dopiski i inne istotne elementy;
czy nieczytelne, zasłonięte lub nieudostępnione fragmenty opisano bez domysłów;
czy zachowano logiczny układ dokumentu, tabel i numeracji;
czy ponownie sprawdzono daty, liczby, kwoty, nazwiska, skróty i oznaczenia spraw.
Dobrze przygotowane tłumaczenie poświadczone pozwala odbiorcy odróżnić treść dokumentu od uwag tłumacza i zrozumieć, na jakim materiale oparto tłumaczenie. Staranność w tych szczegółach jest częścią rzetelnej pracy tłumacza przysięgłego.
Potrzebujesz tłumaczenia poświadczonego?
Wykonuję poświadczone tłumaczenia dokumentów z języka angielskiego na polski i z polskiego na angielski. Prześlij czytelny skan lub zdjęcie dokumentu, a otrzymasz informację o cenie i możliwym terminie realizacji.
